Yapılan açıklamaya göre, ithal gıda, içecek, kesim ürünleri ve kesim hizmetleri bakımından zorunlu helal sertifikasyonu uygulaması 17 Ekim 2028 tarihine ertelenecektir. Daha önce 2026 yılına kadar uyum sağlanması öngörülen geleneksel ve bitkisel ilaçlar, kuasi ilaçlar, sağlık takviyeleri, kozmetikler, kimyasal ürünler, genetiği değiştirilmiş ürünler ve belirli tüketim malları için de süre 17 Ekim 2028’e uzatılmıştır. Reçetesiz satılan ilaçlar ve psikotrop ilaçlar dışındaki reçeteli ilaçlarda ise daha önce belirlenen takvimin geçerli olduğu belirtilmiştir. Tüm ürün gruplarının aynı takvime tabi olmadığı dikkate alınmalıdır.

Buna ek olarak, Endonezya Hükümeti tarafından 42/2024 sayılı Yönetmelik’in uygulama mevzuatının yeni düzenlemeyle uyumlu hale getirileceği açıklanmıştır. Bu kapsamda, BPJPH tarafından Ağustos 2026’da yayımlanan ve 9 Eylül 2026 tarihinde yürürlüğe giren, Endonezya’ya ithal edilen ürünlerin helal uygunluk değerlendirmesini düzenleyen 4/2026 sayılı Yönetmelik’in de yürürlükten kaldırılacağı bildirilmiştir. Anılan Yönetmelik, zorunlu helal sertifikasyonu kapsamındaki ithal ürünlerin gümrük beyanı ve sevkiyat öncesinde, menşe ülkede BPJPH tarafından yetkilendirilmiş muayene kuruluşlarınca doğrulanmasını öngörmekteydi. Bununla birlikte, anılan Yönetmelik'in yürürlükten kaldırıldığına ilişkin bir düzenleme henüz yayımlanmadığından, mevcut hukuki durumun ve uygulamanın takip edilmesi gerekmektedir.

Not: Tablo, kamuya açıklanan geçiş takvimine dayanmaktadır. Ürünlerin kesin sınıflandırılması, kapsam istisnaları ve yürürlük tarihleri bakımından yayımlanacak değişiklik metni ile ilgili uygulama düzenlemelerinin esas alınması gerekmektedir.

Ticaretimize Etkisi

Söz konusu süre uzatımının, Endonezya’ya gıda, içecek, kozmetik, kimyasal ürünler ve ilgili tüketim malları ihraç eden firmalarımıza helal sertifikasyonu süreçlerini tamamlamaları için ilave hazırlık süresi sağlayacağı değerlendirilmektedir.

İthal ürünlere yönelik olarak sevk öncesi helal uygunluk doğrulama değişiklik yapılması hâlinde ise ihracatçılarımızın karşılaşabileceği işlem ve maliyet yüklerinin etkilenmesi mümkündür. Bununla birlikte, 4/2026 sayılı Yönetmelik’in yürürlükten kaldırılmasına ilişkin uygulama esasları henüz netleşmemiş olup, yeni düzenlemelerle farklı bir doğrulama mekanizmasının getirilmesi ihtimali de bulunmaktadır. Bu konuda kesin bir değerlendirme yapılabilmesi için ilgili mevzuat değişikliklerinin ve uygulama esaslarının yayımlanması beklenmelidir.

Ayrıca, yurt dışı menşeli ürünlere yönelik uygulama takviminin helal sertifikalarının karşılıklı tanınmasına ilişkin iş birlikleriyle ilişkilendirilmesi nedeniyle, ülkemizin ilgili helal akreditasyon ve sertifikasyon kuruluşlarının BPJPH nezdindeki tanınırlık süreçlerinin takip edilmesi önem arz etmektedir.

Bununla birlikte, ithal ürünlere yönelik helal sertifikasyonu zorunluluğunun kaldırılmadığı, yalnızca belirli ürün ve hizmet grupları için uygulama sürelerinin uzatılmasının öngörüldüğü dikkate alınmalıdır.

Bu çerçevede, firmalarımızın;

• Helal sertifikasyonu süreçlerine ilişkin hazırlıklarını sürdürmeleri,
• İhraç etmeyi planladıkları ürünler bakımından geçerli olacak uygulama takvimini, yürürlük tarihlerini ve kapsam koşullarını takip etmeleri,
• Endonezyalı ithalatçılarıyla temas hâlinde kalarak mevzuattaki güncel gelişmeler ve uygulama esasları hakkında bilgi edinmeleri tavsiye edilmektedir.

Değişikliğe ilişkin resmî mevzuat metni ve ilgili uygulama düzenlemeleri yayımlandığında, ürün grupları ve yürürlük tarihleri bakımından gerekli değerlendirmeler ayrıca paylaşılacaktır.

Bilgilerini ve söz konusu düzenlemeye ilişkin güncellemenin ilgili kurum ve kuruluşlara ek olarak Tarım ve Orman Bakanlığı ile Endonezya Tarım Bakanlığı nezdinde ihracat onay başvuru süreçleri devam etmekte olan firmalarımıza bildirilmesi hususunda gereğini arz ederim.